ميرزا على خان نائينى ( صفاء السلطنة )

فهرست مطالب 11

گزارش كوير ( سفرنامه صفاء السلطنه نايينى " تحفة الفقراء " ) ( فارسى )

300 - 1299 ه . ق از مشهد از راه رباطات يعنى از راه كوير از طريق : تربت حيدريه ، طبس و يزد پس از چهل سال به زادگاه خود نائين وارد شد . 300 - 1299 ه . ق اين سفرنامه را كه شامل اطلاعات بسيارى دربارهء تاريخ و جغرافياى عرض راه او مىباشد به رشتهء تحرير درآورد و پس از اتمام به « تحفة الفقرا » موسوم گردانيد . 1301 ه . ق حسب الحكم مدتى به تحرير « مجلس تظلمات عامه » مشغول شد . 1303 ه . ق هنگامى كه قوام الدوله عهده‌دار وزارت داخله شد به تحريرات آن وزارتخانه مشغول شد . 1305 ه . ق هنگامى كه قوام الدوله از طرف ناصر الدين شاه عهده‌دار مقام وزارت خارجه شد ، ايشان وارد خدمت در اين وزارتخانه شد . 1309 ه . ق جلد اول كتاب « كنز المعجزات ناصرى » را به نظم درآورد . 1314 ه . ق در آغاز سلطنت مظفر الدين شاه جلد اول كتاب « كنز المعجزات » خود را به چاپ رسانيد . « 1 » 1314 ه . ق بنا به فرمان مظفر الدين شاه به صفاء السلطنه ملقب گرديد . 1314 ه . ق هنگامى كه ميرزا محسن خان مشير الدوله برادر سپهسالار اعظم عهده‌دار مقام وزارت خارجه بود بنا به فرمان مظفر الدين شاه به نيابت وزارت خارجه منصوب شد . 1317 ه . ق پس از درگذشت شيخ محسن خان مشير الدوله ، وزير امور خارجه ، ميرزا نصر إله خان نائينى كه به مشير الملك ملقب بود ، لقب مشير الدولگى يافت و عهده‌دار مقام وزارت خارجه شد . در اين هنگام كه صفاء السلطنه مقام معاونت وزارت خارجه را داشت كارپردازى ايران در كربلا به او محول شد . 1318 ه . ق در پنجم ماه رجب به عنوان كارپرداز با احكام لازم عازم كربلا شد . 1318 ه . ق در غرهء ماه مبارك رمضان به همراه فرزند بزرگش ميرزا عباس خان مشتاقى كه او نيز يكى از منشيان بنام دورهء مظفرى است وارد كربلا گرديد ، صفاء السلطنه فرزند خود را به عنوان منشى و معاون همراه برده بود . 1318 ه . ق در 23 ذى قعده در كربلاى معلا بدرود حيات گفت و بنابر وصيتش جنازهء او را در ايوان حضرت ابو الفضل العباس ( ع ) به خاك سپردند . « 2 »

--> ( 1 ) - ج اول نسخهء اصل كنز المعجزات به خط مؤلف آن در كتابخانهء آستانه حضرت رضا ( ع ) در مشهد موجود است . نگاه كنيد به فهرست كتب خطى كتابخانهء مركزى آستان قدس رضوى ج 9 ص 221 - 222 و جلد دوم آن طى شمارهء 5294 در كتابخانهء ملك تهران موجود است . نگاه كنيد به فهرست نسخه‌هاى خطى فارسى . منزوى ج 4 ص 3063 . ( 2 ) - ميرزا عباس خان مشتاقى ( صفاء السلطنهء ثانى ) در ديباچهء ديوان اشعار صفاء السلطنه نوشته است : مصراع